Main image

Burn-out en loopbaancoaching

Gepubliceerd : dinsdag 11 september 2018

Het ontstaan van een burn-out

Er is een hoop discussie over de oorzaken van een burn-out. Ik kan vanuit mijn ervaring als coach zeggen dat de oorzaken divers zijn en dat het soms ook lastig is om de precieze oorzaken te achterhalen. Het is vaak een combinatie van verschillende factoren, die niet alleen met de werk- en privésituatie te maken hebben, maar ook met het individuele karakter. En laat ik benadrukken dat dit zeker geen karakterfouten zijn. Helaas wordt nog wel eens het beeld geschetst dat mensen die met een burn-out thuis komen te zitten niet sterk genoeg zijn of dat het allemaal maar een modeverschijnsel is. Nu moet ik hier wel opmerken dat het aantal burn-outs, en zeker ook het aantal burn-outs onder studenten en young professionals, inderdaad explosief gestegen is. Ik wijt dat persoonlijk aan de illusie van de maakbaarheid, die heel erg bij de huidige tijdsgeest hoort. Natuurlijk geloof ik als coach en loopbaancoach dat mensen invloed hebben op hun leven en carrière, maar we zijn doorgeslagen in het geloven in een absolute maakbaarheid. En dat is niet de enige trend die verantwoordelijk is voor het toegenomen aantal burn-outs.

 

Het aantal burn-outs: de invloed van trends en de huidige tijdsgeest

 

Naast de illusie van de absolute maakbaarheid, merk ik dat ook de verhoogde pensioenleeftijd en de veranderingen op de arbeidsmarkt een grote impact hebben op de loopbaan. Concreet betekent dit dat sommigen bang zijn om hun baan te verliezen door de toegenomen automatisering en dat anderen gedwongen worden hun loopbaan te veranderen, omdat ze - fysiek - simpelweg niet tot hun 67e in hun huidige functie kunnen werken. Het dwingt een groot aantal mensen in ieder geval om eens opnieuw stil te staan bij hun loopbaan, hetgeen vanzelfsprekend ook voor de nodige spanningen kan zorgen. Zeker aangezien de ‘logische’ carrièrestappen niet voor iedereen zijn weggelegd. Een goed voorbeeld van zo’n ‘logische’ stap vooruit in de carrière is bijvoorbeeld de tekenaar op de tekenkamer, die inmiddels over de nodige jaren aan ervaring beschikt, die met een promotie wordt benoemd tot manager van de afdeling. Het is echter niet gezegd dat deze ‘logische’ stap voor de betreffende medewerker én het bedrijf gunstig zullen uitpakken.

 

Promotie naar de ziektewet

Het is voor de buitenwereld soms niet te begrijpen dat sommigen in hun loopbaan niet kiezen voor een status-hebbende functie als manager ten gunste van hun eigen werkgeluk. Ik ontmoet als loopbaancoach regelmatig mensen die met de nodige tegenzin zo’n aan bod hebben aangepakt. Juist als het gaat om loopbaankeuzes krijgen we vaak te maken met externe druk. Zo moet bijvoorbeeld de hypotheek betaald worden, kunnen we met het nieuwe salaris wél vaker op vakantie en kunnen onze keuzes ook niet altijd op begrip van vrienden, familie en partner rekenen. Hetzelfde geldt overigens voor mensen die graag een grote verandering in hun loopbaan willen. Het opgeven van het eigen geluk en intrinsieke normen en waarden leidt soms tot een ‘promotie naar de ziektewet’. Ook in dit geval zouden we dus kunnen concluderen dat een burn-out - zonder beschuldigende vinger - op de werkvloer kan ontstaan.

 

Herstellen van een burn-out en loopbaancoaching

Nu ik de achtergrond van een burn-out in relatie tot de huidige tijdsgeest en werksituatie nader heb toegelicht, wil ik graag aandacht besteden aan het herstel van een burn-out en hoe loopbaancoaching hier een rol in kan spelen. Primair richt het herstelproces zich natuurlijk op zaken als acceptatie, rust en herstel. Ik begeleid mensen met een burn-out door middel van reïntegratie en loopbaancoaching. Juist in de eerste fase van het herstel wordt vaak gekeken naar de oorzaken van de burn-out en komen soms interessante zaken aan de orde. En opvallend vaak hebben een aantal van deze oorzaken - zonder nu direct over schuld te gaan spreken - te maken met werk. Laat ik nog even toelichten waarom ik niet over schuld spreek in deze context: ik zie regelmatig dat een burn-out ‘op het werk’ is opgelopen, maar dat hier ook andere factoren - zoals eerder genoemd - een rol in spelen. Bovendien is de kernvraag “wie is verantwoordelijk voor het herstel?” en dat is onder de streep altijd de persoon met een burn-out. Ik beperk me in de coaching dan ook tot de zaken die aangepakt kunnen worden door de coachee. En dat is waar loopbaancoaching toegevoegde waarde heeft in het herstelproces. Ik zeg altijd dat iemand met een burn-out niet meer de oude kan zal worden, maar de nieuwe moet worden. Een uitspraak die staat voor het proces van het leven met alle diverse facetten opnieuw vormgeven. Je kunt immers niet hetzelfde doen als je altijd hebt gedaan en dan andere resultaten verwachten. Het kan dus zeker waardevol zijn om in een latere fase van het herstel met behulp van loopbaancoaching de ‘nieuwe’ loopbaan vorm te geven. Ik ben er dan ook van overtuigd dat coaching in combinatie met loopbaancoaching zorgt voor een duurzaam herstel van een burn-out.

 

Hulp nodig bij het herstellen van een burn-out en een verandering van loopbaan? Neem gerust even contact op voor een kennismakingsgesprek.